กระดูกทับเส้น เกิดจากอะไร สาเหตุที่หลายคนมองข้าม

supachokeclinic
15 เม.ย.
ยาว 1 นาที

อาการปวดหลัง ปวดคอ หรือชาร้าวลงแขนขา หลายคนอาจเคยได้ยินคำว่า “กระดูกทับเส้น” และมีความสงสัยว่า แล้วสิ่งที่เรียกว่ากระดูกทับเส้น เกิดจากอะไร กันแน่? เพราะจริง ๆ แล้วภาวะนี้ไม่ได้หมายถึงกระดูกไปกดทับโดยตรงเสมอไป แต่เป็นภาวะที่มีการกดทับ “เส้นประสาท” จากโครงสร้างรอบ ๆ เช่น หมอนรองกระดูก หรือกระดูกที่เสื่อม

บทความนี้ คลินิกกระดูกและข้อ หมอศุภโชค จะพาไปทำความเข้าใจว่า กระดูกทับเส้น เกิดจากอะไร? มีสาเหตุอะไรบ้าง? อาการเป็นแบบไหน? และเมื่อไหร่ควรไปพบแพทย์? เพื่อให้คนไข้สามารถสังเกตอาการของตัวเองได้ตั้งแต่ระยะเริ่มต้นครับ

กระดูกทับเส้น เกิดจากอะไร จริง ๆ แล้วคืออะไร?

ก่อนจะไปเข้าใจว่า อาการกระดูกทับเส้น เกิดจากอะไร? ต้องเข้าใจกันก่อนว่า ภาวะนี้ทางการแพทย์มักเรียกว่า อาการ “เส้นประสาทถูกกดทับ” หรือ Nerve Compression

ตำแหน่งที่มักพบอาการนี้เกิดบ่อย ได้แก่

กระดูกสันหลังส่วนคอ → ชาร้าวลงแขน
กระดูกสันหลังส่วนเอว → ปวดร้าวลงขา

สาเหตุหลักของอาการ คือ มีโครงสร้างบางอย่างไปกดเบียดเส้นประสาท เช่น

หมอนรองกระดูก
กระดูกงอก
เอ็นหรือเนื้อเยื่อที่หนาตัวขึ้น

กระดูกทับเส้น เกิดจากอะไร สาเหตุหลักมีอะไรบ้าง?

คำถามที่แพทย์มักได้รับจากคนไข้บ่อย ๆ เกี่ยวกับอาการนี้ก็คือ กระดูกทับเส้น เกิดจากอะไร? ซึ่งจริง ๆ แล้วก็มีปัจจัยหลายอย่างร่วมกันครับ ได้แก่

หมอนรองกระดูกเคลื่อนหรือปลิ้น (Herniated Disc)

เป็นสาเหตุที่พบบ่อยที่สุด ทำให้เกิดการกดทับเส้นประสาท

กระดูกสันหลังเสื่อมตามอายุ

ทำให้เกิดกระดูกงอก และช่องเส้นประสาทแคบลง

การใช้งานซ้ำ ๆ

เช่น นั่งนาน ก้มคอนาน ยกของผิดท่า

อุบัติเหตุหรือการบาดเจ็บ

เช่น หกล้ม หรือแรงกระแทก

ดังนั้น คำตอบของคำถามว่า กระดูกทับเส้น เกิดจากอะไร? คำตอบคือ ที่มาของอาการมักไม่ใช่แค่สาเหตุเดียว แต่เกิดได้จากหลายปัจจัยครับ

กระดูกทับเส้น เกิดจากอะไร อาการแบบไหนเข้าข่าย?

อาการของภาวะนี้มีลักษณะเฉพาะที่แตกต่างจากปวดกล้ามเนื้อทั่วไปครับ โดยอาการที่ควรสังเกต ได้แก่

ปวดร้าวเป็นแนว เช่น จากหลังลงขา
ชา หรือรู้สึกเหมือนโดนไฟช็อต
กล้ามเนื้ออ่อนแรง
รู้สึกปวดมากขึ้นเมื่อไอ จาม หรือขยับตัว

หากมีอาการลักษณะตามลิสต์ด้านบน และสงสัยว่า กระดูกทับเส้น เกิดจากอะไร? ควรเริ่มพิจารณาว่าตนเองอาจกำลังมีอาการกดทับเส้นประสาทเกิดอยู่ครับ

กระดูกทับเส้น เกิดจากอะไร ต่างจากปวดกล้ามเนื้อยังไง?

คนไข้หลายคนมักเกิดความสับสนระหว่างการปวดกล้ามเนื้อกับภาวะเส้นประสาทถูกกดทับ แต่จริง ๆ ทั้ง 2 อาการนี้มีความต่างกันอยู่ครับ

ปวดกล้ามเนื้อ

ปวดเฉพาะจุด
กดแล้วเจ็บ
ไม่ร้าวลงแขนหรือขา

กระดูกทับเส้น

ปวดร้าวเป็นแนว
มีอาการชา
อาจมีอ่อนแรงร่วมด้วย

การแยกความแตกต่างระหว่างทั้ง 2 อาการนี้มีความสำคัญมากในการเข้าใจว่า กระดูกทับเส้น เกิดจากอะไรครับ เพราะฉะนั้น หากมีข้อสงสัย อาจเริ่มจากการเริ่มสังเกตอาการของตนเองก่อน จากนั้นจึงค่อยไปให้แพทย์วินิจฉัยและตรวจประเมินเพิ่มเติม

กระดูกทับเส้น เกิดจากอะไร แบบไหนควรพบแพทย์?

ไม่ใช่ทุกอาการที่ต้องรีบไปโรงพยาบาล แต่ก็มีสัญญาณจากร่างกายที่ควรระวังอยู่ครับ ซึ่งสัญญาณเหล่านั้นก็ได้แก่

ปวดร้าวลงแขนหรือขา
ชาเป็นบริเวณกว้าง
กล้ามเนื้ออ่อนแรง
ปวดไม่ดีขึ้นภายใน 1-2 สัปดาห์

หากมีอาการหรือสัญญาณเหล่านี้ และยังสงสัยว่า กระดูกทับเส้น เกิดจากอะไร ควรเข้ารับการตรวจเพื่อหาสาเหตุที่แท้จริงครับ

ดูแลตัวเองเบื้องต้นเมื่อมีอาการกระดูกทับเส้น

แนวทางดูแลตัวเองเบื้องต้นสามารถทำได้ง่าย ๆ ที่บ้านครับ ได้แก่

หลีกเลี่ยงท่าทางที่กระตุ้นอาการ
พักการใช้ง่านร่างกาย
ยืดเหยียดกล้ามเนื้อเบา ๆ
ปรับท่านั่งและท่านอน

แต่หากทำตามนี้แล้วอาการยังไม่ดีขึ้น การรับการตรวจและวินิจฉัยเพิ่มเติมจากแพทย์ก็ยังเป็นสิ่งที่สำคัญและมองข้ามไปไม่ได้ครับ

คำถามที่พบบ่อยเกี่ยวกับอาการกระดูกทับเส้น

อาการปวด ชา หรือร้าวจากภาวะกระดูกทับเส้น มักทำให้หลายคนมีคำถามคล้ายกัน ในส่วนนี้ หมอศุภโชคเลยได้รวบรวมคำถามที่พบบ่อยเกี่ยวกับกระดูกทับเส้น เกิดจากอะไร พร้อมคำตอบที่ช่วยให้เข้าใจอาการและแนวทางดูแลได้ชัดเจนมากขึ้นมาให้ครับ

Q1: กระดูกทับเส้น เกิดจากอะไร อันตรายไหม?

A: อาจไม่อันตรายในระยะแรก แต่หากปล่อยไว้นานก็อาจทำให้เส้นประสาทเสียหายและเกิดอาการเรื้อรังได้ครับ

Q2: กระดูกทับเส้น เกิดจากอะไร หายเองได้ไหม?

A: บางกรณีสามารถดีขึ้นได้เอง แต่หากมีอาการชา ปวดร้าว หรืออ่อนแรง ควรพบแพทย์เพื่อรับการตรวจเพิ่มเติมด้วยนะครับ

Q3: กระดูกทับเส้น เกิดจากอะไร ต้องผ่าตัดทุกคนไหม?

A: ไม่จำเป็นเสมอไปครับ ส่วนใหญ่รักษาแบบไม่ผ่าตัดได้ เช่น การทำกายภาพบำบัดและการทานยา

Q4: กระดูกทับเส้น เกิดจากอะไร ออกกำลังกายได้ไหม?

A: สามารถทำได้ แต่ควรเลือกท่าที่เหมาะสม และหลีกเลี่ยงท่าที่กระตุ้นอาการด้วยครับ

สรุป

ภาวะกระดูกทับเส้น เกิดจากอะไร มักเกี่ยวข้องกับการกดทับเส้นประสาทจากหมอนรองกระดูก กระดูกสันหลังเสื่อม หรือพฤติกรรมในชีวิตประจำวัน การสังเกตอาการตั้งแต่ระยะแรกจะช่วยลดความเสี่ยงของอาการเรื้อรังได้

หากคุณมีอาการปวดร้าว ชา หรือสงสัยว่าตัวเองอาจมีภาวะกระดูกทับเส้น สามารถเข้ามาปรึกษาและตรวจประเมินกับแพทย์เฉพาะทางได้ที่คลินิกกระดูกและข้อ หมอศุภโชค จังหวัดลำพูน เพื่อรับการวินิจฉัยและแนวทางการรักษาที่เหมาะสมกับอาการของคุณได้ครับ